Tengeleide

In de hedendaagse benadering van gezondheid en genezing gaan steeds meer mensen er vanuit dat lichaam en geest één zijn. Alles wat je met het lichaam doet heeft invloed op de geest en alle mentale acties beinvloeden het lichaam. Die eenheid vertegenwoordigd je persoonlijkheid. Lange tijd zijn de geestelijke vermogens van de mens superieur gesteld, maar tegenwoordig wordt ook aan het lichaam een intelligentie toegekend. Omdat de meeste mensen er van overtuigd zijn dat lichaam en geest één geheel zijn,zal het je misschien verbazen dat jezelf aan deze eenheid hebt zitten knoeien. Je hebt er namelijk een splitsing in aangebracht. Door deze splitsing is een breuk ontstaan, een blokkade. Deze blokkade zorgt er voor dat lichaam en geest twee afzonderlijke compartimenten zijn geworden. Met als gevolg dat er een breuk is ontstaan in de eenheid van je persoonlijkheid. Hierdoor is er een voortdurende strijd in je gaande, waarbij de dominante geest zijn wil probeert op te leggen ten koste van het lichaam. Met als resultaat dat het lichaam meestal het onderspit moet delven. De geest ( het denken) gaat overheersen. Sterker nog, het wordt je bestaan. Descartes grondbeginsel 'ik denk, dus ik ben wordt werkelijkheid. Ken Wilber de belangrijkste Amerikaanse psycholoog zegt er het volgende over. De meesten van ons zijn al lang geleden hun lichaam kwijtgeraakt en ik ben bang dat we dit letterlijk op moeten vatten. In feite lijkt het erop of 'ik' op mijn lichaam zit als een ruiter op zijn paard. Ik sla het of prijs het, geef het te eten, houd het schoon en verzorg het als het nodig is. Ik drijf het voort zonder het te raadplegen en hou het terug tegen zijn wil. Als mijn lichaam-paard zich netjes gedraagt, let ik er in het algemeen niet op, maar als het tegenstribbelt- en dat gebeurt maar al te vaak – pak ik de zweep en geef hem ervan langs totdat hij zich weer onderwerpt. Op deze weblog kun je lezen hoe je weer de balans kunt herstellen tussen lichaam en geest.

Er is geen contact met ons lichaam

Veel mensen hebben geen contact met hun lichaam, maar leven in hun verstand. En dat is niet zo verwonderlijk. Want hebben we wel contact met ons lichaam dan betekent dat eigenlijk dat we aanwezig zijn in het huidige moment. Maar aangezien we het huidige moment vrezen vluchten we in onze gedachten die alleen over de toekomst gaan of het verleden. In plaats van contact hebben met, denken we over ons lichaam. En dat bepaald hoe we er tegenaan kijken. We denken altijd op de wijze van goed of slecht, zoals dik of dun, mooi of lelijk. We hebben het idee dat het lichaam een object is wat mooi moet zijn, maar niet altijd is Want we weten ook dat we soms stinken, dat ons haar niet goed zit, dat onze buik te groot is en de borsten te klein. We vinden dat onze huid te droog is of te vet, een kleurtje nodig heeft als hij te blank is, of lichter moet zijn als hij te donker is. Als we jong zijn kunnen we niet genieten van een jeugdige schoonheid en als we ouder worden en aftakelen al helemaal niet. Als we jeugdig zijn en vitaal moeten we onze lusten en verlangens onderdrukken in plaats van ze uit te drukken. En als we ouder zijn en minder vitaal, wordt verwacht diezelfde lusten de vrije loop te laten, anders tel je niet meer mee. Seks hoort fijn te zijn, maar is tegelijkertijd gevreesd. Over seks wordt eindeloos gesproken, maar is nog steeds taboe.We willen onze lusten uitleven, maar ook rantsoeneren. En zo gaat het ook met eten, drugs en alcohol. We kennen te veel waarde toe aan ons verstand. Maar ons verstand is altijd verdeeld in toekomst en verleden, in morgen en gisteren. Terwijl ons lichaam dat altijd in het huidige moment verkeert, uiteindelijk de werkelijkheid bepaalt.

Het geconditioneerde lichaam

Je kunt het geconditioneerde lichaam zien als een neerslag van je geconditioneerde geest. Die conditionering is in je lichaam meegegroeid . Toch is het niet zo dat de conditionering permanent is. Je brengt ze keer op keer tot uiting, je roept ze steeds weer opnieuw tot leven, je geeft ze elke keer weer voeding. Een klassiek voorbeeld hiervan is de hond van Pavlov. Pavlov stuitte op het verschijnsel dat honden beginnen te kwijlen wanneer ze voedsel wordt aangeboden. Hij onderzocht dit verschijnsel door een signaal te geven en daarna de honden te voeren. Oorspronkelijk kwijlden de honden alleen bij het voeren en niet bij het signaal. Nadat de combinatie van signaal gevolgd door voeren enkele keren was herhaald begonnen de honden al te kwijlen bij het geven van het signaal. Je wordt geconditioneerd door ervaringen uit de vroegste periode van je jeugd, in de relatie met de omgeving. Dat maakt dat je nu in een bepaald systeem zit wat voortkomt uit je verleden en wat nu in grote mate bepaald wie je denkt te zijn. Toch is het in feite niets anders is dan een serie voorstellingen die je van jezelf hebt gemaakt. Op die voorstellingen reageer je en die reacties komen in je lichaam tot uitdrukking in de vorm van blokkades. Onder blokkades versta ik chronische spierspanningen in het lichaam. Om te ontdekken wie je eigenlijk bent zul je de conditioneringen van lichaam en geest dienen te herkennen en los te laten.

Het bewuste lichaam

Wanneer je bewust wordt van je lichaam ga je voelen dat je leeft. Je merkt dat je een levend lichaam hebt. Het maakt jouw leven mogelijk zonder dat je er iets voor hoeft te doen. Het gebeurt gewoon vanzelf . Je wordt je bewust dat het niet alleen de spanning in je spieren of je lichaamshouding is die je doet beseffen dat je er bent. Dat het niet alleen de tastbare aanwezigheid in jezelf is die je voelt. Maar je merkt ook dat naar mate je je meer bewust bent van je lichaam, je ook onafhankelijker wordt. Dat je steeds meer je eigen grond in gaat nemen, dat je steeds meer je eigen wereld schept. Dat je niet meer afhankelijk bent van je geest, van je denken.. Het hoeft je allemaal niet meer te overkomen Je gaat steeds meer begrijpen dat alles ontstaat door de manier waarop je met jezelf omgaat. Zelf bepalen wat je eigenlijk wilt. Zelf aangeven hoe je er over denkt. Ontdekken dat je tot dingen in staat bent die je nooit voor mogelijk hebt gehouden. Naar gelang je lichaamsbewustzijn zich meer ontwikkelt gaat er een nieuwe wereld voor je open. Je gaat gevoeliger worden voor een andere wereld , de wereld van het voelen, de wereld van je eigen energie. Het zijn je innerlijke krachten die om uitdrukking vragen. Je eigen identiteit die vorm krijgt. Het is het bewust worden van jezelf

Het afwezige lichaam

Als ik je vraag je bewust te worden van wat er in je lichaam gebeurt, vraag ik je eigenlijk contact te maken met het hier-en nu. Wanneer je daar gehoor aan geeft zul je meteen merken dat je niet aanwezig bent, dat je je niet bewust bent van je lichaam. Dat je aanwezigheid verloren is gegaan in het denken van de geest. Het moge ondertussen duidelijk zijn dat onze geest zich min of meer gedistantieerd heeft van ons lichaam. Met andere woorden we zijn lichamelijk niet echt aanwezig. Vaak hechten we zoveel waarden aan onze gedachten. dat we onze tegenwoordigheid verliezen. We worden dan zo afgeleid dat we niet meer in contact zijn met wat er op dit moment is. Aanwezig zijn betekent aandachtig zijn, in contact zijn, in relatie zijn. We verliezen voortdurend het contact met ons lichaam door allerlei uiterlijke prikkels en door ons innerlijk overal zorgen over te maken. Ons lichaam is de voelspriet van het bestaan. Als we bewust zijn van ons lichaam , merken we direct hoe we ons eigenlijk voelen. Het gebeurt ook vaak dat we contact krijgen met onze onderdrukte gevoelens. De eerste stap in het bewustwordingsproces is dat je weer contact maakt met je lichaam , zodat je daar weer aanwezig kunt zijn. En de laatste stap dat je je er van bewust wordt wat er in je lichaam gaande is. Op dat moment zijn lichaam en geest weer in harmonie

Het ontwortelde lichaam

Wat heeft de mens voor ten aanzien van dieren. Is het dat wij kunnen denken? Ik denk van niet. Want denken betekent lijden. Wat mij betreft is het grootste voordeel van de mens zijn rechtopstaande houding. Doordat de mens rechtop staat, zijn de handen vrij en is er bij het vooruit lopen meer contact met de omgeving. Bovendien zijn de ogen, mond, armen en geslachtsdelen direct beschikbaar in het contact met anderen. Maar helaas heeft deze rechtopstaande houding ook een nadeel. Ons evenwicht en het contact met de grond is hierdoor kwetsbaarder geworden. Vroeger was dit niet zo punt. We gebruikten meer ons lichaam en stonden dichter bij de natuur. Hierdoor hadden me meer contact met de aarde en stonden we steviger op de grond. Onze moderne manier van leven zorgt er echter voor dat we voornamelijk nog met ons hoofd bezig zijn. Daarmee hebben we het contact met ons lichaam verloren en daarmee ook het contact met de aarde. Dit heeft grote invloed op zowel lichaam als geest. Lichamelijke spanningen, stress en overtollige energie kunnen niet meer afvloeien naar de aarde. Zo ontstaan lichamelijk blokkades vooral in voeten, benen, knieen en bekken. Delen van het lichaam worden gevoelloos en we verliezen het contact met ons lichaam. Er ontstaat een gevoel van ontworteld zijn met als gevolg dat we overrompeld worden door gevoelens van angst, onzekerheid en twijfel. We kunnen niet meer voor onszelf 'staan' en 'instaan'. De splitsing van lichaam en geest is een feit

Je lichaam drukt uit wat je voelt

Onze spreektaal kent vele interessante uitdrukkingen die een bepaald gedrag en gevoel uitdrukken. Ik noem er een paar: 'je schouders er over ophalen', 'de handen uit de mouwen steken', 'het hoofd hoog houden', 'je tanden laten zien', 'een last op de schouders nemen', 'de tanden op elkaar zetten', 'ergens de schouder onder zetten', 'in het oog houden', enzovoort. Interessant aan deze uitdrukkingen is dat elke uitdrukking niet alleen een gevoel uitdrukt, maar ook een lichamelijke handeling die uit hetzelfde gevoel voortkomt. Hieraan kun je zien dat bepaalde denkpatronen je lichaamshouding en het functioneren van je lichaam kunnen beinvloeden. Je kunt dus zeggen dat alle psychische problemen zichtbaar worden door de structuur en de functie van het lichaam. Iemand met een kromme rug zal niet zo'n groot ego hebben als iemand met een rechte rug. Maar iemand met een rechte rug is daarentegen minder flexibel. Nog een paar voorbeelden: naar achteren getrokken schouders drukken beheerste woede uit, opgetrokken schouders angst, vierkante schouders wijzen op het kunnen dragen van verantwoordelijkheid en gebogen schouders op het dragen van een zware last. Deze theorie over het verband tussen de psyche en de fysieke manifestaties daarvan heeft uiteindelijk geleid tot ontwikkeling van de zogenaamde bio-energetische karaktertypologie die nog altijd de basis vormt van de Lichaamsgerichte therapie.

Pijn & Genot, twee kanten van één medaille

Er blijken veel misverstanden te bestaan over pijn en genot In eerste instantie lijkt het er op dat er een groot verschil is tussen pijn en genot. Maar pijn verschilt niet van genot. Het zijn twee kanten van dezelfde medaille. Er kan veel pijn in genot zitten, maar ook veel genot in pijn. Even dwangmatig als we pijn proberen te vermijden, zoeken we naar genot. Nog een overeenkomst is dat we ons voortdurend zorgen maken zowel over pijn als over genot. Van pijn zijn we bang om het te krijgen en van genot zijn we bang dat we het niet krijgen. Het kan zeer pijnlijk zijn om het gemis te voelen van dat wat ons genot geeft. Sterker nog genot is pijn. Voor ons lichaam is genot een simpele hier-en nu ervaring. Die ervaring is er gewoon, genot was daarvoor of komt pas daarna. Genot is dus in feite een geestesgesteldheid. Voor de geest is genot de stuwende kracht van ons bestaan, de drijfveer van onze daden, de bonus voor onze inspanningen en de troostprijs voor onze mislukkingen. Genot is nooit in het huidige moment. Het is altijd gisteren of morgen. Uit de herinnering van gisteren ontstaat het verlangen naar morgen. En dat verlangen moet vervuld worden. Daarom gaan we net zolang door tot we verzadigd zijn. Maar ondanks dat we verzadigd zijn blijken we nog steeds niet vervuld te zijn. Vandaar dat we meer willen, beter of vaker, hoger of sterker. We snakken naar eten, suiker, nicotine, seks, alcohol, cafeine, enzovoort. Als we het ontdekken zijn we echter zo gulzig, dat we het genot er van nauwelijks ervaren. De zoektocht naar genot is zeer pijnlijk, omdat we er nooit genoeg van krijgen. Dus gaan we steeds weer opzoek naar meer, met pijn in ons hart

Het Geboortetrauma

Over het geboortetrauma is al veel geschreven, toch krijgt dit trauma in therapeutische kringen wat mij betreft te weinig aandacht. Misschien komt dit omdat het uit onze bewuste herinnering is verdwenen. Waarom kunnen we het moment van onze geboorte niet meer bewust herinneren? Ik denk dat onze geboorte zo'n overweldigende traumatische ervaring is dat we letterlijk het bewustzijn verliezen. Dit kan zich ook voordoen als we getuige zijn van een verschrikkelijke gebeurtenis. Wanneer je het bewustzijn verliest stopt het waarnemen. Zo kan een traumatische ervaring als de geboorte niet bewust worden ervaren.en dus ook niet worden verwerkt. Maar zoals neurologisch onderzoek echter heeft aangetoond wordt de herinnering van elk moment van ons leven bewaard in ons psycho-biologische systeem . Alles wat lichaam en geest ooit hebben ervaren blijkt op filmachtige wijze te worden vastgelegd in ons cellulair geheugen, ook wel het onderbewuste genoemd. Door elektroden in de hersenen te planten hebben onderzoekers aangetoond dat cellen gestimuleerd kunnen worden tot een herhaaldelijk oproepen van willekeurige herinneringen. Maar dit kan uiteraard ook gebeuren door natuurlijke prikkels te gebruiken. Zo is met therapieen die met het lichaam-geest systeem werken het eveneens mogelijk herinneringen uit de vroegste periode van ons leven op te roepen.. De cellulaire samenhang van lichaam en geest is zelfs in staat geboorte ervaringen en een mogelijk geboortetrauma opnieuw naar boven te halen

Is bevrijding van een kindertrauma een angstige ervaring?

Hoewel je een kindertrauma niet al te licht moet opvatten, hoeft het op zich geen beangstigende ervaring te zijn. Het komt zelden voor dat een directe doorleving en verwerking van een kindertrauma beangstigend is. Want uiteindelijk is het alleen nog maar een vergeelde foto. Een foto die geel is geworden van ouderdom. Wanneer je vroeger door een tijger gebeten bent, is dat natuurlijk een pijnlijke ervaring. Maar als je nu bang wordt van een foto van een tijger, is dat zoals je zult begrijpen niet reeel. Want er is nog nooit iemand door een foto van een tijger gebeten. Bovendien ben je ook niet meer dat bange afhankelijke kind van toen. Wel zal je onderbewuste alles uit de kast proberen te halen om de gevreesde beangstigende gevoelens buiten de deur te houden. Maar nu gaat het er juist om het proces van verdringing waar we je je hele leven aan hebt toegegeven, op te geven. Hoewel je altijd de neiging behoudt om weerstand te bieden, kun je jezelf nu toestaan je over te geven aan de stroom van vrijkomende verdrongen gevoelens.. Zodra deze gevoelens rechtstreeks gevoeld en naar buiten komen ervaar je dit als een weldadige bevrijding. De angst verdwijnt onmiddellijk. Het kan zelfs een bijna vreugdevolle ervaring worden om de zo lang onderdrukte gevoelens vanuit de duisternis van het onderbewuste naar het heldere licht van bewustzijn te brengen